To był mój trzeci raz w Barcelonie, ale napewno nie ostatni. Wrociłam tam po 8 latach i nadal jestem zauroczona Barceloną, jak i za pierwszym, i za drugim razem. Chociaż przyznaję – zdążyłam zapomnieć, jakie cudowne jest to miasto i zdałam sobie sprawę jak bardzo za nim tęskniłam. Mam wielki sentyment do stolicy Katalonii. Zawsze moje serce bije trzy razy mocniej, kiedy spaceruję ulicami tego cudownego miasta 🙂

Celowo „na spokojnie” zwiedzam Barcelonę, dawkując sobie jej atrakcje, żebym miała pretekst, aby tam powrócić 🙂 Tym razem pretekstem był Pałac Muzyki Katalońskiej, do odwiedzin którego zberałam się od dawna. No i w końcu – do trzech razy sztuka – udało mi się zwiedzić bajkowe wnętrza tego budynku. Pałac Muzyki Katalońskiej, czyli Palau de la Música Catalana jest wyjątkowym przykładem katalońskiego modernizmu, a jednocześnie miejscem, w którym do dziś odbywają się koncerty.

Historia Palau de la Música Catalana

Historia tego miejsca jest bardzo mocno związana z rozwojem katalońskiej kultury, muzyki i modernizmu. Budynek powstał na początku XX wieku, w okresie, gdy w Katalonii następowało ożywienie życia artystycznego i zainteresowanie własną kulturą oraz językiem. Historia pałacu zaczyna się od założenia w 1891 roku Orfeó Català – katalońskiego stowarzyszenia chóralnego, którego działalność przyczyniła się do rozwoju życia muzycznego Katalonii. Z czasem pojawiła się potrzeba stworzenia własnej, reprezentacyjnej siedziby i sali. koncertowej.

Za projekt budynku odpowiadał Lluís Domènech i Montaner, jeden z najważniejszych architektów katalońskiego modernizmu. Budynek miał być czymś więcej niż tylko miejscem organizowania koncertów. Miał łączyć muzykę, architekturę, rzeźbę, mozaikę, ceramikę i sztukę witrażową. Jednym z największych wyzwań dla architekta była lokalizacja. Pałac zbudowano w gęsto zabudowanej części Barcelony, przy stosunkowo wąskich ulicach, gdzie dostęp do naturalnego światła był ograniczony. Domènech i Montaner potraktował to jako element projektu. Zastosował duże powierzchnie szklane, witraże oraz charakterystyczny szklany świetlik w głównej sali koncertowej, dzięki czemu wnętrze jest pełne naturalnego światła. Budowę rozpoczęto 23 kwietnia 1905 roku, w dniu świętego Jerzego, który jest szczególnie ważną postacią w kulturze katalońskiej. Kamień węgielny został zachowany i można go obecnie zobaczyć podczas zwiedzania. Budowa trwała stosunkowo krótko – oficjalnie około dwóch lat i dziesięciu miesięcy. Budynek miał być jednocześnie nowoczesny, funkcjonalny i piękny. Wykorzystano w nim nowoczesną konstrukcję stalową, ale jednocześnie zastosowano tradycyjne techniki dekoracyjne i rękodzieło.

W kolejnych dziesięcioleciach Pałac Muzyki Katalońskiej stał się jednym z najważniejszych miejsc życia muzycznego Barcelony. Odbywały się tam koncerty chóralne, symfoniczne, kameralne i recitale. Budynek był również miejscem ważnych wydarzeń związanych z kulturą Katalonii. Dzięki temu jego znaczenie wykraczało poza samą architekturę – stał się częścią historii i tożsamości kulturalnej regionu. Szczególnie ważnym momentem w historii pałacu był 1997 rok, kiedy został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Co ważne, budynek nie jest jedynie zabytkiem, bo do dnia dzisiejszego odbywają się tam koncerty.

Architektura Pałacu Muzyki Katalońskiej

Modernizm stał się ruchem artystycznym, który rozwijał się pod koniec XIX i na początku XX wieku. Czerpał inspirację między innymi z natury, dlatego w budynkach tego okresu często pojawiają się kwiaty, liście, drzewa, zwierzęta i organiczne, płynne kształty. Ważne było także połączenie różnych dziedzin sztuki. Architekt nie pracował więc wyłącznie z murarzami i konstruktorami, ale także z rzeźbiarzami, ceramikami, malarzami, twórcami mozaik i witraży. Właśnie wtedy powstały najpiękniejsze architektoniczne dzieła sztuki, w tym właśnie Pałac Muzyki Katalońskiej.

• Rzeźby

W całym wnętrzu można znaleźć liczne rzeźby. Nie są one oddzielnymi dziełami umieszczonymi przypadkowo w budynku, lecz stanowią część jego architektury. W głównej sali znajdują się między innymi przedstawienia muzycznych muz oraz postacie związane z historią muzyki. Jednym z ważnych motywów są także Walkirie inspirowane twórczością Wagnera. Rzeźby mają często jasne, naturalne kształty i współgrają z dekoracjami roślinnymi. Dzięki temu trudno oddzielić rzeźbę od architektury – jedna płynnie przechodzi w drugą.

• Motywy roślinne

Jednym z najbardziej charakterystycznych elementów całego wnętrza są motywy zaczerpnięte z natury. W wielu miejscach można zobaczyć kwiaty, liście, gałęzie, owoce i inne organiczne formy. Niektóre dekoracje są bardzo kolorowe, inne mają bardziej stonowane barwy. Motywy roślinne pojawiają się na kolumnach, balustradach, ścianach, mozaikach i ceramice. Natura pełni tutaj nie tylko funkcję dekoracyjną. Jest jednym z podstawowych źródeł inspiracji katalońskiego modernizmu. Organiczne kształty sprawiają, że wnętrze wydaje się bardziej dynamiczne i żywe.

• Kolory

Wnętrze Pałacu wyróżnia się niezwykle bogatą kolorystyką. Można znaleźć tutaj intensywne czerwienie, zielenie, błękity, żółcie, złote odcienie i różne barwy ceramiki. Kolory również nie są przypadkowe – tworzą kontrasty i podkreślają poszczególne elementy architektury. Szczególnie efektownie wyglądają zestawienia kolorowych mozaik z jasnymi powierzchniami i drewnem. Dużą rolę odgrywa także naturalne światło. W zależności od jego natężenia i kąta padania kolory mogą wyglądać inaczej. Dzięki temu wnętrze nie jest statyczne – jego wygląd zmienia się w ciągu dnia.

• Oświetlenie i atmosfera

Jednym z największych osiągnięć architekta było wykorzystanie naturalnego światła. Pałac został zaprojektowany tak, aby światło docierało do wnętrza z różnych stron. Najważniejszym źródłem światła jest oczywiście świetlik nad główną salą. Oprócz niego zastosowano liczne okna i witraże. Dzięki temu wnętrze nie sprawia wrażenia zamkniętego. Wręcz przeciwnie – można odnieść wrażenie, że granica pomiędzy wnętrzem budynku a światem zewnętrznym jest bardzo delikatna.

• Witraże

Witraże występują w wielu częściach Pałacu i pełnią bardzo ważną funkcję dekoracyjną. Są wykonane w różnych kolorach i przedstawiają zarówno motywy geometryczne, jak i roślinne. Ich zadaniem nie jest jednak wyłącznie ozdabianie wnętrza. Przepuszczane przez nie światło zmienia wygląd pomieszczeń. Kolorowe promienie padają na ściany, kolumny i dekoracje, tworząc niezwykłą atmosferę.

• Mozaiki i ceramika

Mozaika i ceramika są obecne niemal w całym budynku. Wykorzystano je do ozdabiania kolumn, ścian, balustrad i innych elementów. Mozaiki składają się z wielu niewielkich fragmentów materiału, które razem tworzą większe wzory. Często przedstawiają kwiaty, liście i geometryczne ornamenty. Ceramika ma natomiast różne faktury i odcienie. Jej błyszcząca powierzchnia odbija światło, dzięki czemu dekoracje wydają się jeszcze bardziej intensywne.

Wnętrza Palau de la Música Catalana

Wnętrze Pałacu Muzyki Katalońskiej robi ogromne wrażenie już od pierwszych chwil. Po przekroczeniu progu można odnieść wrażenie, że wchodzi się do niezwykłego dzieła sztuki, a nie tylko do sali koncertowej. Każdy element został dokładnie zaprojektowany i ozdobiony.

• Fasada

Już sama fasada robi ogromne wrażenie. Jest bardzo kolorowa, bogato zdobiona i pełna symbolicznych przedstawień. W przeciwieństwie do wielu budynków, w których dekoracje są jedynie dodatkiem, tutaj ornamenty są integralną częścią architektury. Na pierwszym piętrze znajduje się balkon wsparty na czternastu parach kolumn. Każda z kolumn jest ozdobiona mozaiką i ma inny wzór. Dzięki różnorodnym kolorom i ornamentom fasada wygląda niezwykle barwnie. Na wyższej części budynku znajdują się popiersia słynnych kompozytorów, między innymi Giovanniego Pierluigiego da Palestriny, Johanna Sebastiana Bacha i Ludwiga van Beethovena. Znajduje się tam również popiersie Richarda Wagnera.

• Foyer

Jednym z pierwszych pomieszczeń, które można zobaczyć podczas zwiedzania, jest foyer. Już tutaj widoczne są charakterystyczne cechy katalońskiego modernizmu. Wnętrze jest jasne, kolorowe i bogato dekorowane. Szczególną uwagę zwracają szerokie ceglane łuki oraz powierzchnie pokryte zieloną, glazurowaną ceramiką. Ich kolor kontrastuje z cegłą i innymi materiałami wykorzystanymi we wnętrzu. Tutaj też znajduje się kawiarnia, w której można też coś przekąsić.

• Schody

Ważnym elementem wnętrza są schody prowadzące do głównej sali koncertowej. Ich wygląd pokazuje, jak dużą wagę architekt przywiązywał do szczegółów. Schody nie zostały potraktowane wyłącznie jako konstrukcja umożliwiająca przemieszczanie się pomiędzy piętrami. Warto zwrócić uwagę balustrady oraz dekoracyjne elementy znajdujące się przy schodach. Wykorzystano tu między innymi ceramikę i mozaiki. Kolorowe powierzchnie odbijają światło i sprawiają, że przestrzeń wydaje się bardziej żywa.

• Sala koncertowa

To prawdziwy majstersztyk. Najważniejszym i najbardziej niezwykłym wnętrzem Pałacu Muzyki Katalońskiej jest główna sala koncertowa. Jest ona wyjątkowa zarówno pod względem architektonicznym, jak i dekoracyjnym. Ma charakterystyczny podłużny kształt, a jej przestrzeń otaczają balkony. Wnętrze zostało zaprojektowane tak, aby publiczność miała dobry widok na scenę, ale jednocześnie każdy widz mógł podziwiać bogactwo dekoracji. Jednym z najbardziej charakterystycznych elementów są kolumny i filary znajdujące się wzdłuż sali. Są one ozdobione kolorowymi motywami kwiatowymi i ceramicznymi. Każdy fragment został wykonany z ogromną dbałością o szczegóły.

Największe wrażenie robi jednak sufit głównej sali. W jego centralnej części znajduje się ogromny witrażowy świetlik przypominający odwróconą kopułę. Jest to jeden z najbardziej rozpoznawalnych elementów Pałacu. Świetlik ma kształt przypominający kroplę lub odwróconą kopułę, która wydaje się zwisać nad widownią. Jego centralna część przedstawia światło słoneczne. Przez kolorowe szkło do wnętrza wpada naturalne światło, które w zależności od pory dnia może zmieniać wygląd całej sali. Światło sprawia wrażenie, jakby pochodziło z wnętrza budynku i rozchodziło się nad publicznością. Dzięki temu sala wydaje się bardziej otwarta i przestronna, mimo że znajduje się w gęsto zabudowanej części Barcelony.

Scena jest centralnym punktem całego pomieszczenia. To wokół niej skupiona jest uwaga publiczności, dlatego również została bardzo starannie zaprojektowana. Nad sceną znajduje się monumentalna dekoracja, w której można znaleźć odniesienia do muzyki. Pojawiają się między innymi przedstawienia muz oraz motywy związane z twórczością Richarda Wagnera. Jednym z najważniejszych elementów sceny są organy, które zajmują dużą część przestrzeni nad sceną i nie są tylko instrumentem muzycznym, ale również ważnym elementem wystroju.

Po obu stronach głównej sali znajdują się balkony. One również zostały bardzo bogato udekorowane. Ich balustrady i podpory mają ozdobne kształty, a powierzchnie pokrywają mozaiki i motywy roślinne. Ich kształty są płynne i organiczne, dzięki czemu pasują do pozostałych elementów wnętrza.

• Kolumny na balkonie

Są jdnym z najbardziej charakterystycznych elementów Pałacu Muzyki Katalońskiej. Tworzą one długi rząd smukłych podpór, które jednocześnie pełnią funkcję konstrukcyjną i dekoracyjną. To właśnie ich niezwykła kolorystyka sprawia, że balkon jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych fragmentów całego budynku. Są pokryte dekoracyjnymi płytkami ceramicznymi i mozaikami. Każda z nich ma inny wzór, dzięki czemu cały rząd wygląda niezwykle różnorodnie. Dostrzeżemy na nich motywy roślinne i geometryczne, a także intensywne kolory: zieleń, błękit, żółć, czerwień i biel. Na balkonie znajduje się łącznie czternaście par kolumn, które tworzą symetryczną kompozycję. Ich powtarzalność nadaje fasadzie porządek, natomiast różnorodne dekoracje sprawiają, że nie jest ona monotonna. To prawdziwa mekka dla instagramerów, którzy ustawiają się w kolejce, aby zrobić sobie idealne zdjęcie na ich tle 🙂 A wśród nich również i ja 😀

Kto występował w Palau de la Música Catalana?

Pałac Muzyki Katalońskiej przez ponad sto lat swojej działalności gościł wielu wybitnych artystów. Na jego scenie występowali między innymi słynni pianiści Arthur Rubinstein, Claudio Arrau, Maurizio Pollini, Martha Argerich i Daniel Barenboim, a także znakomici skrzypkowie Yehudi Menuhin, Itzhak Perlman i Anne-Sophie Mutter. Z Pałacem związany był również legendarny wiolonczelista Mstislav Rostropovich. W Pałacu pojawiali się również znani kompozytorzy i dyrygenci, między innymi Richard Strauss, Igor Strawiński, Maurice Ravel, Sergiusz Prokofiew, Herbert von Karajan, Leonard Bernstein, Claudio Abbado i Zubin Mehta. Występowali tu także znani artyści operowi, tacy jak Juan Diego Flórez.

Szczególne miejsce w historii tego budynku zajmuje Pau Casals – jeden z najwybitniejszych wiolonczelistów XX wieku i ważna postać katalońskiej kultury. W Pałacu wielokrotnie występował, a także dyrygował koncertami. Jego związek z tym miejscem był tak silny, że współcześnie organizowane są tam koncerty poświęcone jego pamięci.

Aktualne wydarzenia kulturalne

Pałac Muzyki Katalońskiej nie jest jedynie zabytkiem odwiedzanym przez turystów. Do dziś jest aktywnym centrum muzycznym Barcelony, w którym regularnie odbywają się koncerty i wydarzenia kulturalne. W nadchodzącym sezonie zaplanowano między innymi koncert poświęcony Pau Casalsowi, wykonania opery „La traviata” Giuseppe Verdiego, koncerty Bacha, Brahmsa i Sibeliusa oraz występy znanych orkiestr, solistów i chórów. W programie pojawiają się również wydarzenia związane z muzyką flamenco i innymi gatunkami muzycznymi. Pałac prowadzi także działalność edukacyjną. Organizowane są kursy, wykłady i spotkania poświęcone muzyce, a dzięki platformie Palau Digital część materiałów można oglądać i słuchać również przez internet.

Wrażenia – czy warto?

Co ja będę ukrywać – totalnie zatraciłam się w tym miejscu. To prawdziwa galeria sztuki, miejsce rodem wyjęte z baśni. Ja cały czas chodziłam z rozdziawioną szczęką, co chwilę wydając z niej soczyste westchnięcie „achh” albo „ochhh”. Jakbym była w jakimś transie 🙂 Dosłownie WSZYSTKO tam zachwyca, każdy centymetr sprawia, że nie można oderwać wzroku. Za każdym razem, gdy spojrzy się w inną stronę, można zauważyć nowy ornament, fragment mozaiki, rzeźbę albo element witrażu. Zachwytu nie ma końca 🙂 Pałac Muzyki Katalońskiej można uznać nie tylko za salę koncertową, ale także za swoistą galerię sztuki. Jeśli będziecie w Barcelonie to nie odkładajcie wizyty w tym miejscu, bo naprawdę warto. Ja mam jeszcze jedno marzenie związanie z tym miejscem – chcę kiedyś pójść na jakiś koncert albo inne wydarzenie odbywające się we wnętrzu tego baśniowego Pałacu.

Wszystkie zdjęcia umieszczone w tym poście są moją własnością, chyba że zaznaczono inaczej. Kopiowanie i używanie bez mojej zgody jest zabronione.